Wat is Mariadistel ?
Mariadistel, ook bekend als milk thistle (Silybum marianum), is een medicinale plant die al eeuwenlang wordt gebruikt als natuurlijk kruidengeneesmiddel, vooral voor leveraandoeningen.
Herkomst en uiterlijk:
- Mariadistel behoort tot de familie Asteraceae/Compositae.
- De plant is afkomstig uit Zuid-Europa, Centraal-Azië en Ethiopië, maar groeit nu wereldwijd, waaronder Californië, Zuid-Amerika, Afrika, Australië en Azië.
- De bladeren hebben kenmerkende witte, “melkachtige” nerven en de plant kan tot 1,8 meter hoog worden.
- Ze bloeit van juni tot augustus; daarna worden de zwarte zaden geoogst voor medicinale toepassingen.
Werkzame stoffen:
- De belangrijkste bioactieve stof in mariadistel is silymarine, een complex van plantaardige verbindingen zoals flavonolignanen en flavonoïden.
- Extracten bevatten meestal 70-80% silymarine.
- Silymarine heeft sterke leverbeschermende, antioxidante en ontstekingsremmende eigenschappen.
In het kort: silymarine is het actieve extract dat uit de mariadistel gehaald wordt en verantwoordelijk is voor de meeste gezondheidsvoordelen, met name op het gebied van leverbescherming.
Gezondheidsvoordelen:
- Silymarine kan de leverfunctie verbeteren door leverenzymen zoals ALT en AST te verlagen, met name bij mensen met niet-alcoholische leververvetting (NAFLD).
- Er zijn aanwijzingen uit gerandomiseerde gecontroleerde studies dat silymarine leverwaarde kan verbeteren bij NAFLD.
- Mogelijk heeft silymarine ook voordelen bij andere leverziekten, maar daar is minder overtuigend bewijs voor.
Toepassing en dosering:
- Mariadistel is verkrijgbaar als capsules, tabletten en tincturen. Intravenieuze oplossingen zijn alleen in ziekenhuizen beschikbaar.
- Voor leverbescherming wordt meestal geadviseerd 420 tot 600 mg silymarine per dag in drie gespreide doseringen te nemen.
Waarschuwingen:
- Silymarine kan mogelijk de effectiviteit van orale anticonceptiva verminderen, hoewel het exacte risico onbekend is.
- Denk niet dat mariadistel/ silymarine voldoende bescherming biedt bij het eten van giftige paddenstoelen zoals de groene knolamaniet. In zulke gevallen moet altijd direct medische hulp worden ingeschakeld.
Andere namen voor mariadistel: Mary thistle, St Mary’s thistle, Our Lady’s thistle, Holy thistle, Sow thistle, Blessed Virgin thistle, enz.
Grade beoordeling op werking
- Silymarine voor het verlagen van leverenzymen krijgt grade B: "The effect seems to favor decreases in alanine aminotransferase (ALT), results are more inconclusive for aspartate aminotransferase (AST) and alkaline phosphatase (ALP)."
- Silymarine voor het beïnvloeden van HDL- of LDL-cholesterol krijgt grade D: zeer zwak bewijs voor effectiviteit.
- A: Sterk bewijs voor werkzaamheid, gebaseerd op meerdere goed opgezette studies.
- B: Goed bewijs, maar mogelijk beperkt door het aantal of de kwaliteit van studies. Effecten zijn overtuigend, maar niet zo consistent of robuust als bij “A”.
- C: Gematigd of gemengd bewijs. Er is enig bewijs, maar het is niet overtuigend of er zijn ook tegenstrijdige resultaten.
- D: Zwak bewijs. Een paar kleine of zwakke studies suggereren effect, maar het bewijs is onvoldoende.
- F: Geen bewijs of zelfs bewijs dat het niet werkt.