Turmeric Curcuma Longa / Curcuminoïden / Piperine

Turmeric (Curcuminoïden) en Turmeric (Curcuma Longa) wat is het verschil ?

Het verschil tussen Turmeric (Curcuma Longa) en Turmeric (Curcuminoïden) komt vooral neer op de plant zelf versus de actieve bestanddelen die eruit gehaald kunnen worden:

Turmeric (Curcuma Longa)

• Curcuma longa is de botanische naam voor de plant die we kennen als turmeric of kurkuma.
• Het is een bloeiende plant uit de gemberfamilie, en de wortelstok (stengel) wordt gebruikt als specerij, kleurstof en medicinale plant.
• Wanneer je turmeric/kurkuma gebruikt in de keuken of als specerij, heb je het over het gemalen wortelpoeder van deze plant.

Turmeric (Curcuminoïden)

• Curcuminoïden zijn de bioactieve stoffen die in kleine hoeveelheden in turmeric voorkomen. De belangrijkste en meest onderzochte curcuminoïde is curcumine.
• Curcuminoïden worden uit de turmeric wortel geëxtraheerd om supplementen te maken, omdat ze de gunstige gezondheidseffecten vertonen (zoals anti-inflammatoire en antioxidatieve eigenschappen).
• Supplementen met curcuminoïden bevatten veel grotere hoeveelheden van deze actieve stoffen dan turmeric als specerij zelf.

Belangrijkste verschillen:

• Turmeric (Curcuma longa) = de plant/zijn wortelpoeder.
• Curcuminoïden/Curcumine = de meest actieve verbinding(en) in die plant en worden meestal als supplement genomen vanwege hun hoge concentratie en werkzaamheid.

Praktische relevantie:

• Het gebruik van turmeric/kurkuma in voeding levert meestal onvoldoende curcuminoïden op voor een merkbaar effect, onder andere door het lage gehalte (ongeveer 1,5%) en de slechte opneembaarheid.
• Curcuminoïde-supplementen worden gestandaardiseerd en vaak gecombineerd met verbeterde opneembaarheid (bijv. piperine uit zwarte peper) om therapeutische doseringen mogelijk te maken.

Turmeric & Curcuminoïden & Peperine samen in een supplement

• Veel supplementen bevatten een extract van Curcuma longa (turmeric), dat gestandaardiseerd is op het gehalte curcuminoïden (meestal vooral curcumine).
• De reden hiervoor is dat curcumine de belangrijkste bioactieve stof is die verantwoordelijk is voor de meeste gezondheidsvoordelen van turmeric.
• In supplementen kan het hele poeder van turmeric worden gebruikt, maar vaak worden ook de curcuminoïden geïsoleerd en hoog gedoseerd toegevoegd voor een krachtiger effect.
• Omdat curcumine slecht wordt opgenomen, bevatten veel supplementen aanvullende stoffen zoals piperine (zwarte peper extract) of gespecialiseerde formuleringen (zoals BCM-95 of Meriva) om de opname te verbeteren.

Belangrijk:

• Turmeric-poeder alleen (zoals in de keuken gebruikt) levert doorgaans te weinig curcuminoïden voor merkbare effecten.
• Suppletie met curcumine/curcuminoïden in een hogere, gestandaardiseerde dosering, vaak samen met een opneemverbeteraar, zorgt voor een effectievere werking.
• Veel supplementen worden zo samengesteld dat ze zowel extract als curcuminoïden bevatten — om de voordelen van het volledige plantenextract (synergetische stoffen) te combineren met de potentie van curcumine.

Kortom:
Een gecombineerd supplement, dat zowel turmeric extract (Curcuma longa) als een gestandaardiseerde dosis curcuminoïden bevat (vaak aangevuld met piperine), is gebruikelijk en bedoeld om zo effectief mogelijk te zijn. Dit levert de voordelen van zowel het volledige turmeric-extract als de krachtige werking van curcumine/curcuminoïden.

Voordelen van de combinatie

1. Verbeterde opname (bioavailability) van curcumine

   • Curcumin uit turmeric wordt van nature slecht opgenomen in het lichaam (“poorly absorbed in the gastrointestinal tract”).
   • Piperine (uit zwarte peper) verhoogt de opname van curcumine zeer sterk. Formuleringen met curcumin en piperine kunnen de biologische beschikbaarheid met wel 2.000% verhogen.
   • Hierdoor kunnen de gezondheidsvoordelen van curcumine sterker en meer merkbaar zijn.

2. Ontstekingsremmende en antioxidante effecten

   • Curcumine is het actieve bestanddeel in turmeric met krachtige ontstekingsremmende en antioxidante eigenschappen, wat kan bijdragen aan het verminderen van ontsteking, pijn, en mogelijk het verbeteren van de gewrichtsgezondheid en het immuunsysteem.

3. Potentiële bredere gezondheidsvoordelen

   • De combinatie wordt onderzocht vanwege mogelijke voordelen op het gebied van stemming, depressie, joint health, bloedsuikerregulatie, en het immuunsysteem.
   • Dit zijn voordelen die worden toegeschreven aan curcumine als de opname voldoende hoog is; de toevoeging van piperine helpt om deze effecten te bereiken door betere beschikbaarheid.

Waar moet je op letten?

• Medicijninteracties: Piperine en curcumine remmen beide leverenzymen (CYP450), waardoor ze de afbraak van medicijnen kunnen vertragen. Dit kan medicijnen krachtiger maken of bijwerkingen verhogen.
• Niet geschikt voor iedereen: Curcumine kan het risico op bloedingen verhogen als je bloedverdunners gebruikt, en samen met diabetesmedicatie het risico op een te lage bloedsuikerspiegel verhogen.
• Kwaliteit: Let op de kwaliteit van het supplement. Sommige turmeric-producten zijn verontreinigd met zware metalen zoals lood.

Dosisadvies uit de gegevens:

• Een veelgebruikte en onderzochte dosering is 500 mg curcumine met 20 mg piperine, drie keer per dag (totaal 1.500 mg curcumine en 60 mg piperine per dag).

Samenvatting

Het hoofdzakelijke voordeel van curcumine (uit turmeric) samen met piperine in één supplement is een veel betere opname en daardoor een grotere kans op daadwerkelijke gezondheidsvoordelen, met name in ontstekingsremming, antioxidatie en mogelijk bredere gezondheidseffecten. Let wel goed op medicijninteracties en mogelijke bijwerkingen.

Grade beoordeling 

De beschikbare informatie uit de data wijst erop dat de combinatie van curcumine (uit turmeric/kurkuma) en piperine (uit zwarte peper) inderdaad effect heeft op het verhogen van de opname (bioavailability) en mogelijk het versterken van de ontstekingsremmende en antioxidatieve werking van curcumine.

Beoordeling op werking:

• De combinatie wordt vaak onderzocht bij verschillende gezondheidsdoelen (zoals ontsteking, gewrichtsgezondheid, pijnverlaging, antioxidatie), en uit studies blijkt dat de toevoeging van piperine de effectiviteit van curcumine aanzienlijk kan verhogen.
  
  
• Er zijn positieve resultaten, bijvoorbeeld:
  • Een klinische studie liet zien dat turmeric met piperine effectiever oxidatieve stress en ontsteking verlaagt dan turmeric alleen bij hemodialysepatiënten.
  • Een andere studie (weliswaar zonder placebogroep) suggereerde vermindering van chronische pijn met deze combinatie.

Niveau van bewijs volgens Examine-standaard:

• A: Sterk bewijs uit meerdere goed opgezette, gerandomiseerde, gecontroleerde studies bij mensen.
• B: Matig bewijs uit enkele gecontroleerde studies of veelbelovende, maar nog niet volledig overtuigende resultaten.
• C: Beperkt of gemengd bewijs, meestal gebaseerd op dierstudies, in-vitrostudies of voorlopige humane data.

Op basis van de data kan de combinatie kurkuma/curcumine + piperine als volgt beoordeeld worden:

• Beoordeling: B
  Er is matig tot veelbelovend bewijs uit humane studies dat deze combinatie de opname verbetert en gezondheidsvoordelen kan hebben, vooral op het gebied van ontsteking, oxidatie, en mogelijk pijnverlaging. Er zijn echter nog beperkingen, zoals het ontbreken van veel grootschalige placebogecontroleerde studies in sommige toepassingsgebieden. Meer onderzoek is gewenst voor een hoger niveau van bewijs.

Product: Kurkuma Booster - Leefbewust 

De samenstelling — Turmeric (Curcuma Longa) 600 mg, Turmeric (Curcuminoïden) 20 mg, Piperine (zwarte peper extract) 5 mg — is vergelijkbaar met wat in sommige supplementen wordt gebruikt, maar hier zijn een paar belangrijke aandachtspunten gebaseerd op de beschikbare informatie:

Wetenschappelijke context en doseringen

Curcuminoïden-doseringen:

• De meeste studies naar de gezondheidsvoordelen van curcumine gebruiken aanzienlijk hogere doseringen van curcuminoïden: doorgaans 300–1.500 mg curcuminoïden per dag, vaak in combinatie met piperine om de opname te verbeteren.Bron
  
  
• Doseringen in supplementen in wetenschappelijk onderzoek zijn meestal bijvoorbeeld 500 mg curcumine + 5–6.7 mg piperine 3x per dag (totaal 1.500 mg curcumine + 15–20 mg piperine per dag).
  
  
• 20 mg curcuminoïden per dag is laag in vergelijking met de doseringen die in onderzoeken worden gebruikt voor merkbare effecten op bijvoorbeeld ontsteking of pijnvermindering.

Turmeric (Curcuma Longa):

• Turmeric poeder zelf bevat slechts een klein percentage curcuminoïden (meestal 2-5%). Een dosis van 600 mg turmeric komt daarom overeen met 12-30 mg curcuminoïden, wat dus weinig is.
  
  
• Het is daarom verstandig bij kapsels te letten op het gehalte aan gestandaardiseerde curcuminoïden, niet alleen op de hoeveelheid turmericpoeder.

Piperine (zwarte peper extract):

• 5 mg piperine per portie valt binnen het bereik dat regelmatig gebruikt wordt om de opname van curcuminoïden te verhogen.

Effectiviteit van combinatie

• Een combinatie met 600 mg turmeric, 20 mg curcuminoïden en 5 mg piperine is relatief laag gedoseerd kwa curcuminoïden. Het kan een milde bijdrage leveren aan de antioxidatieve en ontstekingsremmende werking, maar sterkere effecten zoals gezien bij wetenschappelijke studies die ontsteking of pijn aanpakken, worden pas verwacht bij hogere doseringen curcuminoïden (300–1.500 mg per dag of meer).
  
  
• De piperine kan wel zorgen voor een betere opname van de aanwezige curcuminoïden, maar de absolute hoeveelheid curcuminoïden blijft hierbij de beperkende factor.

Advies

• Voor merkbare effecten volgens de wetenschappelijke literatuur is een hogere dosis curcuminoïden aan te raden.
• Neem het supplement altijd in overleg met je arts, vooral als je medicijnen gebruikt.

Bronnen: